Kvernåni (Straume)
.jpg)
Kvernåni er ein elv på Straume på austsida av Otra i Hylestad i Valle. Ho renn frå Mjåvatnet oppe i Straumsheia (764 moh.) og nedover dalsida gjennom Straumsjuvet til Otra ved Dokkin. Elva er regulert med Straume kraftverk frå hausten 2016. Minstevassføringa er i konsesjonen fastsett til 43 liter i sekundet heile året.
Frå naturen si side har Mjåvatnet utlaup mot aust, til Straumsfjorden i Tovdalsvassdraget. Men kjøpmann Peder Lind starta opp med gruvedrift i Straumsheia på andre halvdel av 1600-talet. Han demde då opp Mjåvatnet med to stemmar, ein i aust mot Straumsfjorden og ein i vest mot Straume. Vasstanden blei heva med om lag 7 meter. Frå då av fekk vatnet hovudutlaup utfor lia ned mot Straume.[1]
Kverner
«I manns minne har det vore fem kvernhus på garden.»[2] Tre kverner står att langs elva (2025).
Kjelder
- Om Straume kraftverk i Kvernåni på nettsida til NVE
- Kart, GISLINE Webinnsyn Setesdal
- Om elvenamnet hos Kartverket
Referansar
- ↑ Sigmund Monen, Frå gamle gruvetradisjonar i Setesdal til arbeidarkultur i Evje, utgjeve av Evje og Hornnes kommune, 2016, side 44–45
- ↑ Alfred Ryningen, Valle kommune I Gards- og ættesoge Hylestad, utgjeve av Valle kommune, 1985, side 190–192