Grunnstokk (kvern): Skilnad mellom versjonar
Hopp til navigering
Hopp til søk
s Småpuss bildetekst |
s →Kjelder |
||
| Line 9: | Line 9: | ||
*[[Oddvar Moen]], ''[[Hægeland møllehistorie 1918–2018]]'', utgjeve av [[Hægeland sogelag]], 2018, side 25–29 | *[[Oddvar Moen]], ''[[Hægeland møllehistorie 1918–2018]]'', utgjeve av [[Hægeland sogelag]], 2018, side 25–29 | ||
*[https://vallemal.no/ord/12963/ Ordforklaring på Vallemal.no] | *[https://vallemal.no/ord/12963/ Ordforklaring på Vallemal.no] | ||
*Teikning (snitt) av kvernhus av [[Gisle Midttun]], i ''Gardar, hus og husbunad'', kapittel i Setesdalen, 1921 | |||
[[Kategori:Ord og uttrykk]] | [[Kategori:Ord og uttrykk]] | ||
[[Kategori:Landbruksredskaper]] | [[Kategori:Landbruksredskaper]] | ||
Versjonen frå 4. januar 2026 kl. 14:50
Foto: Geir Daasvatn
Grunnstokken er ein del av utstyret i ei vasskvern.
Under kvernhuset er kvernkallen festa til grunnstokken. I den eine enden kviler grunnstokken på ein stein e.l. I den andre enden heng grunnstokken i lettestokken. Lettestokken går gjennom golvet i kvernhuset og opp til ei løfteinnretning, t.d. med trekilar. Den øvste kvernsteinen, oversteinen, kviler på seglet øvst på kvernkallen. Oversteinen kan såleis løftast eller senkast saman med kvernkallen ved å slå på kilane i lettestokken. Avstanden og trykket mellom kvernsteinane kan dermed regulerast. På det viset kan mylnaren styre at mjølet blir passe fint.
I Valle kallar ein grunnstokken for «grunnskji».
Kjelder
- Oddvar Moen, Hægeland møllehistorie 1918–2018, utgjeve av Hægeland sogelag, 2018, side 25–29
- Ordforklaring på Vallemal.no
- Teikning (snitt) av kvernhus av Gisle Midttun, i Gardar, hus og husbunad, kapittel i Setesdalen, 1921